Samenwerken met mensen uit verschillende vakgebieden. Dat zorgt voor meer creativiteit, maar brengt ook uitdagingen met zich mee. In dit artikel leggen we uit wat interdisciplinair samenwerken is, waarom het waardevol kan zijn en hoe je het goed aanpakt.
Inhoud
Wat is interdisciplinair samenwerken?
Interdisciplinair samenwerken betekent dat mensen met verschillende functies, achtergronden en expertises samenwerken aan één gemeenschappelijk doel. Iedereen brengt zijn eigen vakkennis in, maar denkt ook mee met het grotere geheel. Je werkt dus echt als één team, niet als losse eilandjes.
Interdisciplinair samenwerken in de praktijk
Stel je voor: een ziekenhuis wil de zorg voor oudere patiënten verbeteren.
- De arts kijkt naar de medische kant.
- De verpleegkundige weet precies wat er op de afdeling speelt.
- De fysiotherapeut kijkt hoe iemand mobiel blijft.
- En de maatschappelijk werker brengt in kaart wat er thuis nodig is.
Door samen te werken, ontstaat een veel completer en effectiever behandelplan dan wanneer iedereen zijn eigen stukje apart zou doen.
Belangrijkste kenmerken
Deze onderdelen typeren een interdisciplinaire samenwerking.
- Verschillende expertises: elk teamlid heeft een ander vakgebied en brengt eigen kennis, kunde en ervaring mee.
- Gezamenlijk doel: iedereen werkt aan hetzelfde eindresultaat, in plaats van losstaande onderdelen.
- Groter geheel staat centraal: je denkt mee buiten je eigen vakgebied, zonder dat je alles zelf hoeft te kunnen of begrijpen.
- Samen verantwoordelijk: resultaat telt pas als het hele plaatje klopt, van inhoud tot uitvoering.
- Afstemming en overleg: regelmatig overleggen is nodig om de samenwerking soepel te laten verlopen.
Voordelen van een interdisciplinaire samenwerking
1. Beter resultaat door meerdere invalshoeken
Verschillende perspectieven zorgen voor creatievere en betere oplossingen. Wat de één over het hoofd ziet, valt de ander juist op. Door kennis te bundelen, ontstaat er synergie: 1 + 1 = 3.
2. Meer innovatie en creativiteit
Omdat je samenwerkt met mensen die anders denken en andere dossierkennis bezitten, ontstaan er nieuwe ideeën die je in je eentje nooit had bedacht. Het voorkomt tunnelvisie en zorgt voor frisse inzichten.
3. Complexe problemen beter aanpakken
Sommige vraagstukken zijn simpelweg te groot of te complex voor één discipline. Zonder de kennis en inzichten van verschillende specialisten kan nooit tot een echt goede oplossing gekomen worden.
4. Meer motivatie en betrokkenheid
Als je onderdeel bent van het grotere geheel, voelt je werk zinvoller. Je snapt beter waar je bijdrage toe leidt en dat maakt je gemotiveerder. Zo zorgt interdisciplinair samenwerken voor meer werkgeluk.
5. Betere onderlinge relaties
Door echt samen te werken, leer je de uitdagingen van collega’s beter begrijpen. Dat zorgt voor meer respect en onderling begrip binnen het team.
6. Leren van elkaar
Je steekt automatisch wat op van de inbreng van je interdisciplinaire teamgenoten. Dat maakt je werk afwisselender en zorgt voor persoonlijke groei.
Geen gouden ei
Interdisciplinair samenwerken is waardevol, maar geen oplossing voor álles. Het werkt vooral goed bij grotere projecten waarbij meerdere expertises nodig zijn en samenwerking echt meerwaarde biedt. Denk aan de ontwikkeling van een nieuwe dienst, een strategische koerswijziging of een innovatief product.
Bij routinematig werk of simpele projecten kan het juist omslachtig zijn. Dan is het vaak efficiënter als iedereen gewoon zijn eigen ding doet.
Bekende misvattingen
- “Iedereen moet alles kunnen” – Nee, juist niet. De kracht zit in ieders eigen specialisme. Het gaat erom dat je bereid bent verder te kijken dan je eigen vakgebied, niet dat je alles moet snappen.
- “Het kost alleen maar meer tijd” – In het begin misschien wel. Maar het levert uiteindelijk vaak een beter en duurzamer resultaat op. Ook voorkomt het veel herstelwerk achteraf, wanneer collega’s uit andere vakgebieden zich erover gaan buigen.
- “Er ontstaat vanzelf innovatie” – Alleen samen aan tafel zitten is niet genoeg. Je hebt een gezamenlijk doel, open communicatie en goede afstemming nodig om echt tot iets nieuws te komen.
- “Taken delegeren werkt net zo goed” – Wanneer iedereen alleen verantwoordelijk is voor zijn eigen deel, ontstaat er nooit synergie. Teamleden voeren taken uit zonder rekening te houden met het einddoel.
Tips voor interdisciplinaire teams
1. Zorg voor een helder gezamenlijk doel
Als het gezamenlijke doel onduidelijk is, gaat iedereen voor zijn eigen belang. Zet daarom aan het begin een gezamenlijke stip aan de horizon die voor iedereen duidelijk is. Wees helder over wat je met het team wilt bereiken en check of iedereen dit op dezelfde manier interpreteert.
2. Spreek dezelfde taal
Ieder vakgebied heeft zo z’n eigen jargon. En niet iedereen durft te vragen wat iemand met een term bedoeld. Dat kan voor verwarring zorgen. Leg termen uit, versimpel je uitleg, vraag door en voorkom aannames. Zo blijft iedereen aangehaakt.
3. Focus op het grotere geheel
Het gevaar van werken in disciplines is dat iedereen alleen zijn eigen stukje belangrijk vindt. Focus daarom op het gezamenlijke resultaat en laat zien dat elk puzzelstuk nodig is om het plaatje compleet te maken. Stel bijvoorbeeld tijdens vergaderingen regelmatig de vraag ‘hoe past dit in het eindproduct?’.
4. Laat zien dat je elkaar nodig hebt
Als meerdere mensen van één vakgebied zijn aangehaakt, kan deze groep (onbewust) dominant worden. Andere disciplines lijken dan minder belangrijk. Terwijl je toch echt niet zonder elkaar kunt. Zorg daarom dat ieders inbreng als even belangrijk wordt ervaren en geef iedereen evenveel ruimte.
5. Investeer in relatie en vertrouwen
Zonder goede onderlinge relatie ontstaat snel wantrouwen of onbegrip. Neem de tijd om elkaar te leren kennen, ook op persoonlijk vlak. Dat maakt samenwerken makkelijker en leuker.
6. Zorg voor een sterke coördinator
Een goed interdisciplinaire team heeft iemand nodig die de samenwerking aanjaagt en het overzicht bewaart. Dat hoeft niet altijd een formele leidinggevende te zijn, maar wel iemand die stuurt, verbindt en bijstuurt waar nodig.
7. Deel actief kennis
Zorg dat teamleden hun kennis niet voor zichzelf houden. Stimuleer openheid, laat mensen elkaar inspireren en creëer ruimte om inzichten te delen. Laat bijvoorbeeld elk vakgebied een ‘inzicht van de week’ delen tijdens vergaderingen.
8. Houd de communicatie open
Plan regelmatig meetings, blijf vragen hoe het gaat en voorkom dat dingen onuitgesproken blijven. Open communicatie voorkomt onnodige misverstanden en frustratie.
Lees ook: 10 tips voor effectief samenwerken in een team
Met de juiste vaardigheden van start
Een goede samenwerking staat of valt met de juiste vaardigheden, zeker bij interdisciplinaire teams. Dat geldt zowel voor de teamleden als de leidinggevende.
Deze trainingen zorgen voor een vliegende start:
- Training De effectieve teamleider – Leer hoe je een team aanstuurt op een manier die past bij verschillende mensen en situaties.
- Cursus Effectief communiceren op de werkvloer – Verbeter je communicatieve vaardigheden en leer constructief samenwerken.
- Training Persoonlijke effectiviteit – Moeite om je uit te spreken en voor jezelf op te komen binnen een team? Na deze training ga je met meer zelfvertrouwen en plezier aan het werk.
- Training Communicatie in en rond projecten – Voor alle medewerkers die projectmatig werken en hun communicatieve vaardigheden binnen het team willen verbeteren.